Jednym z przywilejów pracowników zatrudnianych na umowę o pracę jest prawo do płatnego urlopu wypoczynkowego. To prawo niezbywalne – pracownik nie może się go zrzec, a pracodawca odebrać, np. w ramach upomnienia czy nagany. Teoretycznie w czasie dni wolnych pracownik jest wyłączony z obowiązku dyspozycyjności względem pracodawcy i może spędzać urlop w dowolny sposób. Teoretycznie też, w ciągu roku pracownikowi przysługuje 20 lub 26 dni urlopu wypoczynkowego, zależnie od stażu wynikającego z zatrudnienia i nauki. Jednak jak się okazuje, urlop w pracy nie jest „świętością” i w niektórych sytuacjach może ulec skróceniu. Poznaj zatem podstawowe zasady udzielania urlopów pracowniczych.
Jak ustalić wymiar urlopu wypoczynkowego?
Aby ustalić pełny wymiar urlopu wypoczynkowego należy obliczyć udokumentowany staż pracy wraz z okresami nauki. Poszczególne etapy edukacji nie ulegają zsumowaniu, a w rezultacie:
- za ukończenie zasadniczej szkoły zawodowej można doliczyć 3 lata
- za ukończenie średniej szkoły zawodowej można doliczyć 5 lat
- za ukończenie liceum ogólnokształcącego można doliczyć 4 lata
- za ukończenie szkoły policealnej można doliczyć 6 lat
- za ukończenie studiów można doliczyć 8 lat
Jeśli łączny okres nauki i pracy wynosi mniej niż 10 lat, wówczas pracownik na pełnym etacie może wybrać 20 dni w ciągu roku.
Jeśli łączny okres nauki i pracy wynosi co najmniej 10 lat, pracownikowi przysługuje 26 dni wolnych.
W jaki sposób pracownik może odebrać przysługujące mu dni urlopu?
Urlop w pracy to niezbywalny przywilej pracownika, ale często również kłopot dla pracodawcy. Zakład pracy powinien ustalić plan urlopowy z uwzględnieniem wniosków pracowników oraz konieczności zachowania normalnego funkcjonowania działalności. Natomiast pracownik może wybrać od razu wszystkie przysługujące mu dni wolne lub podzielić urlop „na raty”. Pracodawca powinien wziąć pod uwagę, że przynajmniej jedna część urlopu pracownika musi obejmować co najmniej 14 dni kalendarzowych w jednym ciągu.
Kiedy urlop w pracy może ulec skróceniu?
Choć każdy pracodawca powinien bezwzględnie przestrzegać prawa pracownika do urlopu, są sytuacje kiedy może wezwać go do powrotu do pracy. Odwołanie „wakacji” jest możliwe, gdy zajdą okoliczności, których pracodawca nie mógł przewidzieć przed udzieleniem urlopu pracownikowi oraz gdy jego obecność jest niezbędna do utrzymania prawidłowego toku pracy.
Ponadto urlop w pracy może ulec skróceniu wówczas, gdy pracownik wraca do pracy po nieobecności spowodowanej np. urlopem bezpłatnym, urlopem wychowawczym, odbywaniu służby wojskowej, aresztowaniu lub pobycie w więzieniu. Wówczas ustala się tzw. urlop proporcjonalny.
Warto również wiedzieć, że urlop nabywany jest „z góry”, tj. dnia 1 stycznia każdy pracownik otrzymuje prawo do 20 lub 26 dni wolnych w ciągu roku. Ta zasada nie obejmuje osób zatrudnionych po raz pierwszy, które nabywają prawo do 1/12 urlopu dopiero po przepracowaniu każdego miesiąca.
To propozycja dla tzw. artystycznej duszy. Wprawdzie w dzisiejszych czasach programy komputerowe w zasadzie żyją własnym życiem, jednak w dziedzinie projektowania nadal duże znaczenie ma czynnik ludzki. Ten pomysł na własny biznes w domu przypadnie do gustu zwłaszcza osobom, które uwielbiają remonty i przemeblowania, często odwiedzają blogi i strony z dziedziny aranżacji wnętrz oraz mają wrodzony zmysł estetyczny. Mówisz, że wystarczy zrobić dobry kurs i znać podstawy oprogramowania? Owszem, pierwsi klienci zapłacą Ci za projektowanie wnętrzarskich koszmarków, jednak kolejni będą omijać Cię szerokim łukiem. W tej branży liczy się nie cena, a dobre portfolio – w końcu remont czy urządzanie domu od podstaw kosztuje zbyt wiele, aby klienci mogli sobie pozwolić na wynajęcie taniego, ale marnego projektanta.
Podstawowym kryterium przy zakładaniu konta oszczędnościowego jest oczywiście oprocentowanie. Rekordowo niskie stopy procentowe bynajmniej nie zachęcają do oszczędzania w ten sposób, jednak przy odpowiednio wysokim kapitale, zysk wystarczy na drobne przyjemności, jak kino, książka czy płyta ulubionego zespołu. Weź pod uwagę, że na rachunku osobistym nie zarabiasz w ogóle i przechowywane na nim oszczędności zjada inflacja.
Regularne mycie ciała i pielęgnacja to podstawa zdrowego trybu życia. O ile w przypadku kilkulatków to rodzice pilnują czystości, o tyle starsi uczniowie powinni mieć już wypracowane nawyki obejmujące takie czynności jak: codzienny prysznic, szczotkowanie zębów minimum 2 razy dziennie, mycie rąk przed każdym posiłkiem, korzystanie z odpowiednich kosmetyków itp. Edukacja zdrowotna w zakresie higieny osobistej nie tylko zapobiega rozmaitym schorzeniom (np. dermatologicznym, próchnicy, zakażeniom pasożytniczym), ale i ma ogromne znaczenie dla społecznej akceptacji.
W dużym skrócie franczyza to współpraca pomiędzy marką (franczyzodawca), a prywatnym przedsiębiorcą (franczyzobiorca), której zasady reguluje pisemna umowa. Franczyzodawca dzieli się z przedsiębiorcą know-how, czyli konkretną wiedzą dotyczącą podstawowych zasad funkcjonowania marki. Know how może obejmować m.in. technologię produkcji, metody sprzedaży, zabiegi marketingowe, współpracę z kontrahentami czy bazę klientów. Franczyzobiorca uzyskuje również dostęp do patentów oraz znaków towarowych marki, dlatego może legalnie korzystać z logo, haseł reklamowych, hologramu czy kolorów firmowych. Trzeba jednak pamiętać, że to obopólny biznes – franczyza zapewnia marce udział w zyskach wypracowanych przez franczyzobiorcę.
Niemcy nie oczekują, że będziesz znał ich ojczysty język. Wystarczy, że jesteś w stanie porozumiewać się po angielsku, choć i brak znajomości tego języka nie dyskwalifikuje pracownika. Niemcy posługują się raczej prostym, „szkolnym” angielskim, dlatego dość łatwo ich zrozumieć. Jednak bardzo możliwe, że u niemieckiego pracodawcy trafisz na Polaka, który pełni funkcję tłumacza i/lub kierownika zmiany.
W Stanach Zjednoczonych mieszkańcy co jakiś czas urządzają wyprzedaże garażowe, dzięki którym mogą pozbyć się starych gratów i przy okazji zasilić domowy budżet. W Polsce ta tradycja nie przyjęła się z uwagi na skłonność do chomikowania przedmiotów. Ponadto Polakom za bardzo zależy na opinii sąsiadów, by narażać się na nieprzyjemne plotki czy złośliwe uśmieszki. Ale Internet to co innego – tu możesz spieniężyć niemal wszystko. Na czym zarobić pieniądze? Najbardziej chodliwym towarem są meble, najlepiej te z czasów PRL-u. Moda na vintage dostarczy Ci wielu klientów na fotele a’la Chierowski czy babcine toaletki i przepastne kredensy. Jeśli masz na to ochotę, możesz odnawiać meble i sprzedawać je po renowacji, ale nie jest to konieczne. Większym zainteresowaniem cieszą się meble nadgryzione zębem czasu, gdyż kupujący samodzielnie chce nadać im indywidualne wykończenie.
Maturzyści mogą wybrać inne rozwiązanie, mianowicie studiowanie genetyki i biologii eksperymentalnej. To całkiem nowy kierunek, po którym absolwent uzyska niemal identyczne kwalifikacje jak po ukończeniu studiów magisterskich z genetyki. Studia te są dostępne na Uniwersytecie Wrocławskim (I i II stopień) oraz Uniwersytecie Szczecińskim (I stopień). W rekrutacji na UWr bierze się pod uwagę wyniki z dwóch wybranych przedmiotów maturalnych: biologii, chemii, matematyki, fizyki, fizyki i astronomii, a także wyniki z egzaminu pisemnego z języka nowożytnego. Natomiast starając się o przyjęcie na uczelnię szczecińską, należy wybrać po jednym przedmiocie z trzech grup kwalifikacyjnych:
